Разногласия между Турцией и Азербайджаном вышли в публичное пространство после спора вокруг права школьниц носить хиджаб. Поводом стала критика со стороны главного советника президента Турции Октея Сарала ограничений для учениц в Азербайджане.
«Нельзя лишать права на образование школьниц, которые по вере носят головной платок. Оставлять ученицу за дверями школы из-за того, что она покрывает голову по религиозным убеждениям, нельзя назвать ни совестью, ни справедливостью», — заявил Сарал. По его словам, хиджаб не является препятствием для образования.
В ответ правящая в Азербайджане партия «Новый Азербайджан» назвала заявления из Анкары «популистскими и безответственными». В партии подчеркнули, что формула Гейдара Алиева «Одна нация — два государства» предполагает существование двух независимых стран и не дает одной из них права вмешиваться во внутренние дела другой или навязывать ей политические и идеологические подходы.
По оценкам экспертов, спор вокруг хиджаба стал лишь проявлением более глубоких противоречий. Арабист Армен Петросян считает, что Азербайджан стремится укрепить самостоятельность и приблизиться к статусу средней державы, тогда как Турция пытается сохранить влияние на Южном Кавказе и не допустить выхода своего стратегического партнера за пределы предсказуемой для Анкары политики.
Азербайджановед Татевик Айрапетян также говорит о заметном росте напряженности. По ее словам, разногласия между двумя странами проявлялись и ранее — в том числе после того, как Баку обвинил Турцию в ведении гибридной войны против Азербайджана.
Еще одной чувствительной темой остаются отношения Азербайджана с Израилем. Эксперты отмечают, что позиции Анкары и Баку по этому вопросу не полностью совпадают. При этом Турция, несмотря на жесткую риторику в адрес израильского руководства, продолжает экономические связи, включая транзит азербайджанской и иракской нефти.
По мнению политолога Гранта Мелик-Шахназаряна, Баку обеспокоен чрезмерным усилением турецкого влияния, которое может ограничивать возможность Азербайджана принимать самостоятельные решения. В свою очередь, последние заявления Алиева в Турции восприняли как слишком смелые, а вмешательство Баку во внутренние вопросы Турции называют редким и практически беспрецедентным явлением.
У Азербайджана остаются важные инструменты для укрепления внешнеполитической самостоятельности — географическое положение, нефтегазовые ресурсы и связи с Турцией, Европейским союзом, Израилем, странами Ближнего Востока и Центральной Азии.
Однако нынешние разногласия не означают неминуемого распада стратегического союза. Энергетические, экономические, военные и геополитические интересы по-прежнему сдерживают открытое противостояние. Вместе с тем отношения Анкары и Баку меняются: на первый план все чаще выходит вопрос не только о том, что объединяет союзников, но и о том, кто определяет правила игры.
Источник: 168.am
Թուրքիայի և Ադրբեջանի միջև տարաձայնությունները հրապարակային դաշտ դուրս եկան հիջաբ կրող աշակերտուհիների կրթության իրավունքի շուրջ վեճից հետո։ Առիթը Թուրքիայի նախագահի գլխավոր խորհրդական Օքթայ Սարալի քննադատությունն էր՝ Ադրբեջանի դպրոցներում գլխաշոր կրող աշակերտուհիների նկատմամբ սահմանափակումների վերաբերյալ։
«Հավատի պատճառով գլխաշոր կրող աշակերտուհիներին չի կարելի զրկել կրթության իրավունքից։ Աշակերտուհուն դպրոցի դռների հետևում թողնելը, քանի որ նա կրոնական համոզմունքներով ծածկում է գլուխը, չի կարող համարվել ո՛չ խիղճ, ո՛չ արդարություն», — հայտարարել էր Սարալը։ Նրա խոսքով՝ հիջաբը կրթության համար խոչընդոտ չէ։
Ի պատասխան՝ Ադրբեջանում իշխող «Նոր Ադրբեջան» կուսակցությունը Անկարայի հայտարարություններն անվանել է «պոպուլիստական և անպատասխանատու»։ Կուսակցությունում ընդգծել են, որ Հեյդար Ալիևի ձևակերպած «Մեկ ազգ, երկու պետություն» սկզբունքը ենթադրում է երկու անկախ պետությունների գոյություն և որևէ երկրի իրավունք չի տալիս միջամտելու մյուսի ներքին գործերին կամ նրան պարտադրելու քաղաքական ու գաղափարական մոտեցումներ։
Փորձագետների գնահատմամբ՝ հիջաբի շուրջ վեճը միայն ավելի խորքային հակասությունների դրսևորում է։ Արաբագետ Արմեն Պետրոսյանի կարծիքով՝ Ադրբեջանը ձգտում է ամրապնդել իր ինքնուրույնությունն ու մոտենալ միջին տերության կարգավիճակին, մինչդեռ Թուրքիան փորձում է պահպանել իր ազդեցությունը Հարավային Կովկասում և թույլ չտալ, որ ռազմավարական գործընկերը դուրս գա Անկարայի համար կանխատեսելի շրջանակներից։
Ադրբեջանագետ Տաթևիկ Հայրապետյանը ևս խոսում է լարվածության ակնհայտ աճի մասին։ Նրա խոսքով՝ երկու երկրների միջև տարաձայնությունները նկատելի էին նաև նախկինում, այդ թվում՝ այն բանից հետո, երբ Բաքուն Թուրքիային մեղադրեց Ադրբեջանի դեմ հիբրիդային պատերազմ իրականացնելու մեջ։
Մեկ այլ զգայուն թեմա է Ադրբեջանի հարաբերություններն Իսրայելի հետ։ Փորձագետները նշում են, որ այդ հարցում Անկարայի և Բաքվի դիրքորոշումները լիովին չեն համընկնում։ Միաժամանակ Թուրքիան, չնայած Իսրայելի ղեկավարության հասցեին կոշտ հռետորաբանությանը, շարունակում է տնտեսական կապերը, այդ թվում՝ ադրբեջանական և իրաքյան նավթի տարանցման ոլորտում։
Քաղաքագետ Հրանտ Մելիք-Շահնազարյանի կարծիքով՝ Բաքվին մտահոգում է Թուրքիայի ազդեցության չափազանց մեծացումը, որը կարող է սահմանափակել Ադրբեջանի ինքնուրույն որոշումներ կայացնելու հնարավորությունը։ Միևնույն ժամանակ, Ալիևի վերջին հայտարարությունները Թուրքիայում ընկալվել են որպես չափազանց համարձակ, իսկ Բաքվի միջամտությունը Թուրքիայի ներքին հարցերին փորձագետները համարում են հազվադեպ և գրեթե աննախադեպ երևույթ։
Ադրբեջանն արտաքին քաղաքական ինքնուրույնությունն ամրապնդելու համար ունի կարևոր գործիքներ՝ աշխարհագրական դիրքը, նավթագազային ռեսուրսները և կապերը Թուրքիայի, Եվրամիության, Իսրայելի, Մերձավոր Արևելքի ու Կենտրոնական Ասիայի երկրների հետ։
Սակայն ներկայիս տարաձայնությունները դեռ չեն նշանակում ռազմավարական դաշինքի անխուսափելի փլուզում։ Էներգետիկ, տնտեսական, ռազմական և աշխարհաքաղաքական շահերը շարունակում են զսպել բաց առճակատումը։ Միևնույն ժամանակ, Անկարայի և Բաքվի հարաբերությունների տրամաբանությունը փոխվում է․ ավելի ու ավելի կարևոր է դառնում ոչ միայն այն, թե ինչն է միավորում դաշնակիցներին, այլև այն, թե ով է թելադրում խաղի կանոնները։
Աղբյուր՝ 168.am
Разногласия между Турцией и Азербайджаном вышли в публичное пространство после спора вокруг права школьниц носить хиджаб. Поводом стала критика со стороны главного советника президента Турции Октея Сарала ограничений для учениц в Азербайджане.
«Нельзя лишать права на образование школьниц, которые по вере носят головной платок. Оставлять ученицу за дверями школы из-за того, что она покрывает голову по религиозным убеждениям, нельзя назвать ни совестью, ни справедливостью», — заявил Сарал. По его словам, хиджаб не является препятствием для образования.
В ответ правящая в Азербайджане партия «Новый Азербайджан» назвала заявления из Анкары «популистскими и безответственными». В партии подчеркнули, что формула Гейдара Алиева «Одна нация — два государства» предполагает существование двух независимых стран и не дает одной из них права вмешиваться во внутренние дела другой или навязывать ей политические и идеологические подходы.
По оценкам экспертов, спор вокруг хиджаба стал лишь проявлением более глубоких противоречий. Арабист Армен Петросян считает, что Азербайджан стремится укрепить самостоятельность и приблизиться к статусу средней державы, тогда как Турция пытается сохранить влияние на Южном Кавказе и не допустить выхода своего стратегического партнера за пределы предсказуемой для Анкары политики.
Азербайджановед Татевик Айрапетян также говорит о заметном росте напряженности. По ее словам, разногласия между двумя странами проявлялись и ранее — в том числе после того, как Баку обвинил Турцию в ведении гибридной войны против Азербайджана.
Еще одной чувствительной темой остаются отношения Азербайджана с Израилем. Эксперты отмечают, что позиции Анкары и Баку по этому вопросу не полностью совпадают. При этом Турция, несмотря на жесткую риторику в адрес израильского руководства, продолжает экономические связи, включая транзит азербайджанской и иракской нефти.
По мнению политолога Гранта Мелик-Шахназаряна, Баку обеспокоен чрезмерным усилением турецкого влияния, которое может ограничивать возможность Азербайджана принимать самостоятельные решения. В свою очередь, последние заявления Алиева в Турции восприняли как слишком смелые, а вмешательство Баку во внутренние вопросы Турции называют редким и практически беспрецедентным явлением.
У Азербайджана остаются важные инструменты для укрепления внешнеполитической самостоятельности — географическое положение, нефтегазовые ресурсы и связи с Турцией, Европейским союзом, Израилем, странами Ближнего Востока и Центральной Азии.
Однако нынешние разногласия не означают неминуемого распада стратегического союза. Энергетические, экономические, военные и геополитические интересы по-прежнему сдерживают открытое противостояние. Вместе с тем отношения Анкары и Баку меняются: на первый план все чаще выходит вопрос не только о том, что объединяет союзников, но и о том, кто определяет правила игры.
Источник: 168.am
