Հայաստանը քննարկում է իրանական թռիչքների վրա ԱՄՆ սահմանափակումների հնարավոր հետևանքները

ՀՀ արտաքին գործերի և միջազգային առևտրի նախարար Արարատ Միրզոյանը երկօրյա այցով մեկնել է Թեհրան։ Այցի օրակարգում, ըստ հրապարակման, կարող է լինել նաև Իրանի քաղաքացիական ավիացիայի նկատմամբ ԱՄՆ սահմանափակումների հարցը։

ԱՄՆ-ը պահանջել է, որ 2026 թվականի սեպտեմբերի 23-ից այլ երկրների տարածքում չընդունվեն իրանական 27 ավիաընկերությունների թռիչքները, նրանց չտրամադրվի տարանցման իրավունք, իսկ այդ երկրների ավիաընկերությունները դեպի Իրան թռիչքներ չկատարեն։ Սահմանափակումները նախատեսում են նաև դոլարային գործարքների դադարեցում այն ընկերությունների, օդանավակայանների և ծառայություններ մատուցողների համար, որոնք կսպասարկեն իրանական ինքնաթիռներ, այդ թվում՝ կընդունեն կամ ճանապարհեն թռիչքներ, կմատակարարեն վառելիք կամ կիրականացնեն տոմսերի վաճառք։

Նախարարի այցին նախորդել են Հայաստանի օդանավակայանները կառավարող և սպասարկող «Արմենիա միջազգային օդանավակայաններ» ՓԲԸ-ի ու «Corporacion America» մայր ընկերության ներկայացուցիչների հանդիպումը ՀՀ վարչապետի հետ՝ սեպտեմբերի 28-ին, ինչպես նաև Անվտանգության խորհրդի նիստը՝ սեպտեմբերի 30-ին։ Վարչապետը հոկտեմբերի 1-ի ճեպազրույցում հայտարարել էր, որ Հայաստանը չի կարող անցնել այն սահմանը, որից հետո իր նկատմամբ պատժամիջոցների կիրառման վտանգ կառաջանա։ Նրա խոսքով՝ կառավարությունն ուսումնասիրում է Իրանի քաղաքացիական ավիացիայի դեմ ԱՄՆ սահմանափակումների նոր փաթեթը, իսկ երկրի անվտանգությունն ու պատժամիջոցների տակ չհայտնվելը առաջնահերթ են։

Ըստ հրապարակման՝ իրանական 27 ավիաընկերություններից չորսը կանոնավոր թռիչքներ են իրականացնում դեպի Երևան, մինչդեռ հայկական որևէ ուղևորատար ինքնաթիռ դեպի Իրան չի թռչում։ Նյութում ենթադրվում է, որ Հայաստանը կարող է փորձել ԱՄՆ-ի հետ քննարկել այդ թռիչքները սահմանափակ ծավալով և առնվազն մեկ ավիաընկերության միջոցով պահպանելու հնարավորությունը։

Հրապարակման համաձայն՝ ԱՄՆ-ի համար հատկապես զգայուն են այն իրանական ավիաընկերությունները, որոնց մեղադրում են զենք, զինյալներ, ոսկի, արտարժույթ և այլ արգելված բեռներ տեղափոխելու մեջ։ Որպես օրինակ նշվում է «Մահան» ավիաընկերությունը, որը, ամերիկյան կողմի գնահատմամբ, պատկանում է Իսլամական հեղափոխության պահապանների կորպուսին։

Նյութում նշվում է, որ մի շարք երկրներ արդեն ընդունել են ԱՄՆ սահմանափակումները և դադարել են Իրանից թռիչքներ ընդունել։ Այդ երկրների թվում է Ադրբեջանը։ Ռուսաստանն ու Չինաստանը չեն ընդունել ԱՄՆ պահանջները, իսկ Իրաքը, Թուրքիան և Հայաստանը, ըստ հրապարակման, շարունակում են դիմադրել այդ պահանջներին։

Իրաքի վերաբերյալ նշվում է, որ ԱՄՆ-ը թույլատրել է «Մահան»-ից բացի իրանական մյուս ավիաընկերություններին օրական 40 թռիչք իրականացնել դեպի Նաջաֆ՝ ուխտագնացության նպատակով։ Թույլատրվել է նաև Iraqi Airways-ի թռիչքները դեպի Իրան։ Նյութում դա ներկայացվում է որպես «Pilgrimage Waiver»՝ ուխտագնացության բացառություն։

Հոդվածում չի բացառվում, որ Հայաստանը ևս կարող է փորձել օգտվել նման բացառություններից՝ հաշվի առնելով Իրանի հետ կապերի կարևորությունը, փակ սահմանները Թուրքիայի և Ադրբեջանի հետ, ինչպես նաև Իրանում բնակվող հայերի հետ հաղորդակցության անհրաժեշտությունը։ Այդ հարցի հնարավոր լուծումները, ըստ հրապարակման, պարզ կդառնան առաջիկայում։

Աղբյուր՝ aravot.am